Το σχέδιο «δεξιά παρένθεση» - Εισηγήσεις για ηρωική έξοδο δέχεται ο
πρωθυπουργός
  Πέμπτη, 12 Μάι 2016      15:45      0

Το σχέδιο «δεξιά παρένθεση» - Εισηγήσεις για ηρωική έξοδο δέχεται ο πρωθυπουργός

Στον ΣΥΡΙΖΑ πιστεύουν ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν θα παραμείνει επί μακρόν στην εξουσία εφαρμόζοντας τα σκληρά μέτρα, σε συνδυασμό με τη νεοφιλελεύθερη ατζέντα του και την ταύτισή του με το ΔΝΤ...

Αθήνα και δανειστές «βρίσκονται και πάλι στα μαχαίρια» σχολίαζε το γερμανικό περιοδικό Der Spiegel στις αρχές της Μεγάλης Εβδομάδας, περιγράφοντας το κλίμα που έχει διαμορφωθεί στις διαπραγματεύσεις μεταξύ ελληνικής κυβέρνησης και θεσμών. Πράγματι, οι θεσμοί, και κυρίως το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, πίεζαν, τουλάχιστον μέχρι τη στιγμή που γράφονταν αυτές οι αράδες, για επιπλέον «προληπτικά» μέτρα ύψους 3,6 δις ευρώ, ανεβάζοντας τον συνολικό λογαριασμό παραπάνω από τα 9 δις. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Έλληνας πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας, και η κυβέρνηση, έχοντας μπροστά τους, εκτός από το κλείσιμο της συμφωνίας, δύσκολους κοινοβουλευτικούς «κάβους», βρίσκονται ουσιαστικά σε ένα σταυροδρόμι και θα πρέπει να επιλέξουν προς τα πού θα κινηθούν.

Πολλοί παρομοιάζουν την παρούσα κατάσταση με την περσινή, που οδήγησε στο δημοψήφισμα και ακολούθως στη συμφωνία του Ιουλίου. Οι περισσότερες, βέβαια, από τις αναλύσεις αυτές δεν είναι καλοπροαίρετες, αφού εστιάζουν την κριτική τους μόνο στους κυβερνητικούς χειρισμούς και όχι στη στάση των δανειστών. Σε όλες, ωστόσο, υπάρχουν ψήγματα αλήθειας, που συνηγορούν στο γεγονός ότι υπάρχει η εικόνα ενός προαναγγελθέντος και επαναλαμβανόμενου οικονομικού αδιεξόδου, που, πέρα από την περαιτέρω οικονομική δυσπραγία, θα οδηγήσει και σε νέο πολιτικό αδιέξοδο. Η αρνητική, κατά τα φαινόμενα, εξέλιξη της μη διεξαγωγής έκτακτου Eurogroup για συμφωνία επιτείνει αυτή την εικόνα, με τον Αλέξη Τσίπρα, σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές των «Επικαίρων», να εμφανίζεται προβληματισμένος τόσο για τη στάση των δανειστών όσο και για τη συμπεριφορά του κόμματός του αλλά και των κομμάτων της αντιπολίτευσης.

Είναι αναμφισβήτητο ότι η απόφαση του πρωθυπουργού πέρσι το καλοκαίρι να μην ρίξει τη χώρα στα βράχια και να αποδεχτεί μια εξαιρετικά δύσκολη, τόσο για την πολιτική του ιδεολογία όσο και με βάση τις εξαγγελίες του, συμφωνία βαραίνει τις έκτοτε επιλογές του. Οι Ευρωπαίοι εταίροι μας όμως, ενώ είχαν αφήσει να διαφανεί φως στο τούνελ της λιτότητας, υποσχόμενοι κάποια χαλάρωση των μέτρων, σκλήρυναν τη στάση τους. Η λογική του μαστίγιου και του καρότου στις δηλώσεις τους συνεχίστηκαν παρά την έκδηλη επικοινωνιακή προσέγγιση με τον άλλοτε «ακατονόμαστο» Έλληνα πρωθυπουργό. Τα χαμόγελα Γιούνκερ και Ντάισελμπλουμ, σε συνδυασμό με τον προσεταιρισμό του κ. Τσίπρα από τον πρόεδρο του Ευρωκοινοβουλίου, Μάρτιν Σουλτς, αποδεικνύονται κάθε μέρα που περνά πουκάμισα αδειανά. Η ανοιχτή στήριξη επίσης της Άνγκελα Μέρκελ στην Κριστίν Λαγκάρντ και το ΔΝΤ μετά τη δημοσίευση από τα WikiLeaks των διαλόγων Τόμσεν - Βελκουλέσκου επιβάρυνε το κλίμα ή, καλύτερα, δημιούργησε την αφορμή για σκλήρυνση των εκπροσώπων των θεσμών.

Ο Αλέξης Τσίπρας μέχρι τώρα έχει εμπιστευτεί τους Ευρωπαίους εταίρους του όπως θα άρμοζε σε μια Ευρωπαϊκή Ένωση αλληλέγγυα προς τα κράτη-μέλη της. Ωστόσο, τόσο στο ζήτημα της διαπραγμάτευσης όσο και στο Προσφυγικό, όπου οι Ευρωπαίοι υποσχέθηκαν «λαγούς με πετραχήλια», τίποτα το ουσιαστικό δεν έχει συμβεί. Έπειτα απ’ όλα αυτά και χωρίς καμιά συνωμοσιολογική διάσταση, αβίαστα μπορεί κανείς να οδηγηθεί στο συμπέρασμα ότι εκτός από τις σκληρές νεοφιλελεύθερες πολιτικές οι δανειστές πιέζουν τον πρωθυπουργό να οδηγηθεί προς την ηρωική έξοδο, γιατί, ακόμα και μετά τα όσα έχουν μεσολαβήσει, εξακολουθούν να τον θεωρούν «ξένο σώμα» στην Ευρωζώνη.

Όλες τις προηγούμενες μέρες τα ξένα μέσα ενημέρωσης, κυρίως τα γερμανόφωνα και αυτά που υποστηρίζουν τις πολιτικές του ΔΝΤ, επιβάρυναν την ατμόσφαιρα με δημοσιεύματα για τη δύσκολη θέση του Έλληνα πρωθυπουργού, θυμίζοντάς μας, έστω και με δόσεις αλήθειας, τον επικοινωνιακό πόλεμο του καλοκαιριού του 2015.

Η αυστριακή Wiener Zeitung, χρησιμοποιώντας τον συμβολισμό του Πάσχα, σημείωνε: «Την Κυριακή οι Έλληνες γιορτάζουν το Πάσχα, τη μεγαλύτερη γιορτή των ορθόδοξων χριστιανών. Όμως για τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα φέτος η Εβδομάδα των Παθών αποκτά μια ιδιαίτερη πολιτική σημασία: κατόπιν πιέσεων των διεθνών δανειστών, η ελληνική κυβέρνηση θα πρέπει να καταθέσει ένα νέο πρόγραμμα λιτότητας σε χρόνο-ρεκόρ. Αντιδράσεις σημειώνονται εντός της κυβερνητικής παράταξης». Και συνεχίζει λέγοντας ότι «ο Τσίπρας κινδυνεύει να τραβήξει πολύ το σκοινί εάν λάβει επιπλέον μέτρα λιτότητας. Το πώς μπορεί να αντεπεξέλθει στις οδηγίες των πιστωτών μένει ακόμη ανοιχτό». Η δε γερμανική Frankfurter Allgemeine Zeitung υποστήριξε ότι όλα είναι στο τραπέζι σχετικά με τις αντιδράσεις του Αλέξη Τσίπρα. «Η ελληνική κυβέρνηση ελπίζει σε συμφωνία με τους πιστωτές εντός αυτής της εβδομάδας, ταυτόχρονα όμως προετοιμάζεται και για αποτυχία» γράφει η εφημερίδα αναφερόμενη, μεταξύ άλλων, στο πρόβλημα ρευστότητας που αντιμετωπίζει η Αθήνα. «Ακόμη όμως κι αν χρησιμοποιηθεί όλο το ρευστό, και πάλι θα είναι δύσκολο για την ελληνική κυβέρνηση να πληρώσει την επόμενη δόση». Πιο προωθημένα, το πρακτορείο Bloomberg παρουσιάζει τις τρεις επιλογές που έχει μπροστά του ο πρωθυπουργός με μελανά χρώματα, το «πικρό χάπι» της αποδοχής των νέων μέτρων, τις πρόωρες εκλογές ή το δημοψήφισμα.

Πίσω, βέβαια, από αυτά τα δημοσιεύματα και τις αναλύσεις διαφαίνεται η ταύτιση με τη σκληρή γραμμή Σόιμπλε που έχει επικρατήσει στις αποφάσεις των θεσμών σε σχέση με το ελληνικό πρόγραμμα...

Η εισήγηση και το ρίσκο

Όλοι θυμόμαστε την αλήστου μνήμης σαμαρική πολιτική σύλληψη της «αριστερής παρένθεσης» που διαψεύστηκε από την ιστορία και έστειλε στο καναβάτσο τον πρώην πρωθυπουργό και τη μακιαβελική ομάδα του. Παρά τις εξελίξεις που έχουν μεσολαβήσει, ακόμα περιμένει ο Αντώνης Σαμαράς να πέσει από την κυβέρνηση ο Αλέξης Τσίπρας και να τον καλέσει ο ελληνικός λαός να ηγηθεί της χώρας. Δυστυχώς όμως υπάρχουν στον ΣΥΡΙΖΑ κάποιοι που δεν μπορούν να διαβάσουν σωστά τις πολιτικές εξελίξεις και δεν διδάσκονται από την πλέον πρόσφατη πολιτική ιστορία.

Στις συζητήσεις που γίνονται στο εσωτερικό του κυβερνώντος κόμματος, και που λόγω της ιδιομορφίας του διαμορφώνονται ως τάσεις, υπάρχουν ορισμένοι που προτείνουν το σενάριο της «δεξιάς παρένθεσης». Οι λόγοι είναι ότι δεν θέλουν να επωμιστούν το βάρος της ιστορικής ευθύνης της συνέχισης της διακυβέρνησης, επικαλούμενοι κι αυτοί, όπως και πρώην σύντροφοί τους, την αριστερή τους «καθαρότητα». Επίσης, πιστεύουν ότι, εφαρμόζοντας ο Κυριάκος Μητσοτάκης τα σκληρά μέτρα, σε συνδυασμό, μάλιστα, με τη νεοφιλελεύθερη ατζέντα του και την ταύτισή του με το ΔΝΤ, δεν θα παραμείνει για μεγάλο διάστημα στην εξουσία.

Στο Μέγαρο Μαξίμου, που γίνονται αποδέκτες αυτών των προτάσεων και εισηγήσεων, θεωρούν ότι η υιοθέτηση μιας τέτοιας πρότασης ισοδυναμεί με ηρωική έξοδο, κάτι που θα μπορούσε να είχε κάνει ο Αλέξης Τσίπρας αμέσως μετά το συντριπτικό αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος. Ο πρωθυπουργός και η ηγετική ομάδα εκτιμούν όμως ότι μια τέτοια επιλογή θα είχε και ένα επιπλέον ρίσκο: την ταύτιση της Αριστεράς με την αποτυχία, έχοντας, μάλιστα, εφαρμόσει μέχρι την έξοδό της από την κυβέρνηση και σκληρά μέτρα που δεν ήταν στις προθέσεις των κυβερνώντων. Κάποιοι δεν σταματούν να τονίζουν ότι κανείς δεν θα θυμάται ποιοι εφάρμοσαν τα μέτρα, αλλά ποιοι τα πήραν, κάτι που θα τραυματίσει ακόμη περισσότερο τον ΣΥΡΙΖΑ και την Αριστερά γενικότερα. Επίσης, θεωρείται πιθανό ότι έτσι θα χαθεί η ευκαιρία ανασυγκρότησης του κόμματος που έχει ξεκινήσει με ορίζοντα το Συνέδριο, ακυρώνοντας το επίδικο της διεύρυνσης προς το Κέντρο και αφήνοντάς το βορά στους νεοφιλελεύθερους, αφού μια ήττα όσο και μικρή και να είναι μπορεί να επιφέρει μακροχρόνια εσωστρέφεια.

Το σενάριο της «δεξιάς παρένθεσης» δέχεται όμως κριτική και από σκληρούς αριστερούς στον ΣΥΡΙΖΑ, αφού μια «απόδραση» από την κυβέρνηση μπορεί να οδηγήσει σε απαξίωση της Αριστεράς από το εκλογικό σώμα και την κοινωνία. Δεν είναι λίγοι αυτοί στο εσωτερικό του κόμματος που τονίζουν επανειλημμένα ότι αν αποτύχει η κυβέρνηση «η Αριστερά θα κάνει να ξανασηκώσει κεφάλι άλλα πενήντα χρόνια».

Μια επιπλέον αιτίαση για την απόρριψη του σεναρίου της «δεξιάς παρένθεσης», στο πνεύμα των παραπάνω, είναι ότι οι πολιτικές εξελίξεις σε περιόδους πολιτικών λιτότητας κατακρημνίζουν αυτούς που παραιτήθηκαν των επιλογών τους. Τα παραδείγματα των Γιώργου Παπανδρέου και Αντώνη Σαμαρά είναι η πιο τρανταχτή απόδειξη.

Προσδοκούν σε «Ανάσταση» μέσω Κυριάκου

Και μέσα σε όλα αυτά, το τελευταίο διάστημα παρατηρούμε την ένταση με την οποία ο νέος αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης θέτει το ζήτημα των εκλογών. Τόσο στη Βουλή όσο και στο Συνέδριο του κόμματός του που πραγματοποιήθηκε στο τέλος της προηγούμενης εβδομάδας ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν σταματούσε να ζητά την προσφυγή στις κάλπες. Άνθρωποι που γνωρίζουν καλά τα τεκταινόμενα στη Νέα Δημοκρατία και την Κεντροδεξιά εκτιμούν ότι ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης έχει αλλάξει ρότα κάτω από την πίεση στελεχών της συντηρητικής παράταξης που τον στήριξαν στις εσωκομματικές εκλογές και θέλουν πάση θυσία να στρογγυλοκαθίσουν το συντομότερο σε υπουργική καρέκλα.

Δεν είναι τυχαίο ότι ο «εκσυγχρονιστής», «αντιλαϊκιστής» και «κοσμοπολίτης» Κυριάκος Μητσοτάκης έχει αλλάξει γραμμή πλεύσης, υιοθετώντας παλαιοκομματικές στρατηγικές, δημαγωγώντας και σκληραίνοντας τις θέσεις του στο Μεταναστευτικό. Αυτή η τόσο σύντομη μετάλλαξη του κ. Μητσοτάκη φαίνεται να είναι αποτέλεσμα των εισηγήσεων των νεοφώτιστων σκληροπυρηνικών νεοδημοκρατών Γεωργιάδη και Βορίδη, που από τη μέχρι τώρα πολιτεία τους έχουν εμπράκτως αποδείξει ότι ο σκοπός (η εξουσία για την εξουσία) αγιάζει τη μέσα.

Ο πρόεδρος της ΝΔ δεν βλέπει όμως και μια άλλη «μπανανόφλουδα» που δείχνει να είναι σαν έτοιμος από καιρό να πατήσει. Εκτός από τους ακραίους νεοφιλελεύθερους και συνάμα δεξιούς όπως είναι οι κ.κ. Βορίδης και Γεωργιάδης υπάρχουν και οι πολιτικά «νεκροί» Αντώνης Σαμαράς και Ευάγγελος Βενιζέλος. Οι τελευταίοι, πέρα από τη δικαίωση που θα αισθανθούν αν αποχωρήσουν από την κυβέρνηση ο ΣΥΡΙΖΑ και ο Αλέξης Τσίπρας, προσδοκούν είτε με τη συμμετοχή τους σε ένα οικουμενικό σχήμα είτε με «δεξιά παρένθεση» Μητσοτάκη να αναστηθούν πολιτικά. Ο κ. Σαμαράς στο συνέδριο της Νέας Δημοκρατίας έκανε αρχηγική ομιλία, ενώ ο κ. Βενιζέλος φροντίζει να δίνει δυναμικά το «παρών» θορυβώντας με διάφορες πολιτικές επινοήσεις του. Πάντως, είναι ιστορικά ενδιαφέρον να αναλογιστεί κανείς ότι στο σαμαρικό περιβάλλον μετά την «αριστερή παρένθεση» απεργάζονται για τη δική τους ολική επαναφορά και τη «δεξιά παρένθεση» Μητσοτάκη.

Τι θα κάνει ο πρωθυπουργός

Ο Αλέξης Τσίπρας, όπως προαναφέραμε, και σύμφωνα με διασταυρωμένες πηγές των «Επικαίρων», εμφανίζεται προβληματισμένος για τις εξελίξεις και κυρίως για το ότι για δεύτερη φορά μέσα σε έναν χρόνο συγκροτείται απέναντί του ένα μέτωπο με την αγαστή συνεργασία παραγόντων από το εσωτερικό και το εξωτερικό που επιδιώκει με κάθε τρόπο την ανατροπή της κυβέρνησής του. Κάθε μέρα που περνά πείθεται όλο και περισσότερο ότι κάποιοι δημιουργούν σκηνικό έντασης που μόνο κακό μπορεί να κάνει στη χώρα.

Τα χρονικά περιθώρια όμως στενεύουν και πρέπει να λάβει τις αποφάσεις του. Ο πρωθυπουργός δεν φαίνεται να συμμερίζεται τις απόψεις για ηρωική έξοδο και «δεξιά παρένθεση». Είναι αποφασισμένος να δώσει τη μάχη μέχρι τέλους για να υλοποιήσει τις δεσμεύσεις που ανέλαβε το καλοκαίρι αλλά και για να αναδείξει το ατελέσφορο της λήψης επιπλέον μέτρων. Βασική στόχευσή του είναι να μην πληγούν οι αδύναμες κοινωνικά και οικονομικά ομάδες, να αποδομήσει τις πολιτικές του ΔΝΤ και να κάνει φανερή την ουσιαστική ένδεια της πολιτικής πρότασης της αντιπολίτευσης.

Πολλούς άσους στο μανίκι του, βέβαια, δεν έχει και γνωρίζει καλά ότι η προσφυγή στις κάλπες, είτε με τη μορφή εκλογών είτε με τη μορφή δημοψηφίσματος, θα κλυδωνίσει εκ νέου την οικονομία και θα έχει αρνητικό αντίκτυπο στην κοινωνία. Σε αυτή την άποψη συμφωνούν και σημαντικά στελέχη του κόμματος, όπως ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Δημήτρης Παπαδημούλης, ο οποίος δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «το σενάριο των εκλογών εξυπηρετεί μόνο όσους θέλουν πολιτική αστάθεια», τονίζοντας με έμφαση ότι «μόνο ένας ανόητος ή ένας εμπρηστής θα έπαιζε στην παρούσα κατάσταση με τη φωτιά». Ο Αλέξης Τσίπρας δεν είναι διατεθειμένος να ψηφίσει τέταρτο Μνημόνιο, ταυτόχρονα όμως δεν θέλει να βάλει τη χώρα σε νέες περιπέτειες. Είναι αυτός, άλλωστε, που περισσότερο απ’ όλους τους άλλους, λόγω και της περσινής εμπειρίας, έχει επίγνωση της ασφυξίας που μπορεί να προκαλέσει η εκδίκηση των αγορών.

Οι προσπάθειές του, σύμφωνα με τη στρατηγική που φαίνεται να επιλέγει το Μέγαρο Μαξίμου, θα επικεντρωθούν προς δύο κατευθύνσεις. Πρώτον, με την πίεση προς τους εταίρους να τηρήσουν κι αυτοί τις δεσμεύσεις τους και να βάλουν φρένο στις παράλογες απαιτήσεις του ΔΝΤ, με παράλληλο άνοιγμα της συζήτησης για το χρέος. Μόλις έγινε γνωστή η μη σύγκληση του έκτακτου Eurogroup ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε από τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Ντόναλντ Τουσκ, έκτακτη Σύνοδο Κορυφής.

Δεύτερον, να ξεγυμνώσει την αντιπολίτευση, που, με βάση σενάρια που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, σχεδιάζει τη μη συμμετοχή της στην ψήφιση των μέτρων, υπενθυμίζοντας ότι τα μέτρα των 5 δις τα έχουν ψηφίσει με τη στήριξη της συμφωνίας του καλοκαιριού και ότι αν δεν στηρίξουν έμπρακτα τη συμφωνία θα ευθύνονται για τον κίνδυνο οικονομικής κατάρρευσης της χώρας και ενδεχόμενης επανάληψης των σεναρίων Grexit. Αυτό μπορεί να γίνει είτε με προ ημερησίας διατάξεως συζήτηση στη Βουλή είτε ακόμη και με τη σύγκληση του Συμβουλίου Πολιτικών Αρχηγών υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας...

Τεύχος 338

ΣΧΟΛΙΑ